Soạn bài Con Rồng Cháu Tiên - Ngữ văn lớp 6

Thứ năm , 21/09/2017, 20:39 GMT+7
Soạn bài Con Rồng Cháu Tiên. A. ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN. 1./ Hãy tìm những chi tiết thể hiện tính chất kì lạ, lớn lao, đẹp đẽ của hình tượng Lạc Long Quân và Âu Cơ:
- Nhân vật Lạc Long Quân là thần thuộc nòi Rồng, con trai thần Long Nữ. Thần có mình rồng, luôn ở dưới nước, thỉnh thoảng mới sống trên cạn. Thần dạy dân biết cách trồng trọt, chăn nuôi, ăn ở. Thần có sức khỏe vô địch, phi thường và có nhiều phép lạ nên đã diệt trừ được nhiều yêu quái như: Ngư Tinh, Hồ Tinh, Mộc Tinh đế dân lành có thể sống yên vui.
 
- Nhân vật Âu Cơ cũng là dòng Tiên ở trên núi, thuộc họ Thần Nông, có nhan sắc xinh đẹp tuyệt trần.
 
2. Việc kết duyên của Lạc Long Quân cùng Âu Cơ và chuyện Âu Cơ sinh nở có gì kì lạ?
 
Vì hai người đều là dòng dõi thần linh (một người là con của Long Nữ, một người là con của Thần Nông) nhưng lại sinh ra ở hai miền khác biệt nhau và có cách sông, tính tình, tập quán khác nhau.
 
Việc sinh nở của Âu Cơ càng kì lạ hơn bởi vì nàng không sinh con như mọi người bình thường mà sinh ra một cái bọc trăm trứng lại nở ra một trăm người con hồng hào, đẹp đẽ lạ thường, không cần bú mớm và vẫn tự lớn như thổi, đẹp đẽ khôi ngô, khỏe mạnh như thần.
 
Lạc Long Quân và Âu Cơ chia con ra làm hai phần đều nhau để năm mươi con theo cha xuống biển và năm mươi người kia theo mẹ lên núi, chia nhau cai quản các phương, khi có việc cần giải quyết thì sẵn sàng giúp đỡ nhau.
 
Theo truyền thuyết thì khi chia con (trong 50 người con theo Âu Cơ) lên làm vua lấy hiệu là Hùng Vương. Từ đó nôi tiếp được mười mấy đời, xây dựng nên nước Văn Lang trước kia nay là nước Việt Nam. Cho nên người Việt Nam ta đều là CON RồNG, CHÁU TIÊN.
 
3. Em hiểu thế nào là chi tiết tưởng tượng, kì ảo? Hãy nói rõ vai trò của các chi tiết này?
 
Chi tiết tưởng tượng, kì ảo là những chi tiết thật lạ lùng, thật khác thường không có trong thực tế cuộc sông mà do trí óc của con người suy nghĩ và sáng tạo ra. 
 
Các chi tiết tưởng tượng, kì ảo trong truyện có vai trò làm cho các nhân vật được tô đậm trở nên lớn lao, kì vĩ, đẹp đẽ lạ thường và toàn câu chuyện trở nên sinh động, hấp dẫn, cuốn hút người nghe.
 
4. Thảo luận:
 
- Ý nghĩa truyện Con Rồng, cháu Tiên:
 
+ Giải thích, suy tôn nguồn gốc cao quý thiêng liêng của dân tộc Việt Nam.
 
+ Biếu hiện ý nguyện đoàn kết thông nhất của nhân dân ta ở mọi miền đất nước.
 
- Phần đọc thêm:
 
+ Dù làm ăn sinh sông ở đâu cũng nhớ ngày giỗ Tố Hùng Vương.
 
+ Câu ca dao khuyên đoàn kết.
 
+ Nguồn gốc Tiên Rồng khiến cho đất nước Việt Nam là mái nhà chung cho mọi gia đình đoàn tụ, cho mọi thế hệ có trách nhiệm hi sinh vì nhau. Đáng chú ý là cha ông không dặn con cháu làm ăn ra sao mà dặn phải tự hào, thành kính với tổ tiên, nguồn gốc (hai tiếng “cúi đầu” rất thiêng liêng, thành tâm).
 
B. LUYỆN TẬP
 
1. Có thề lấy truyện Quả bầu mẹ của người Khơ-mú để cho thấy nó cũng giải thích nguồn gốc dân tộc Việt Nam như Con Rồng, cháu Tiên.
 
... “Người mẹ sinh được trái bầu, sau đó từ quả bầu chui ra những người con trai khôi ngô tuấn tú. Người anh đầu tiên chui ra vì dính phải muội than (do đốt bầu) nền rất đen, là ngitời Khơ-mú, người em út da dẻ trắng trẻo là người Kinh, do thứ tự ra đời trước sau như vậy nên địa bàn sinh sống của ngiỉời Việt Nam từ rừng núi, xuống trung du và đồng bằng...”.
 
Sự giống nhau (cùng mẹ cha, cùng trong một bào thai) đã khẳng định quan hệ huyết thống gắn bó trong một đại gia đình Việt Nam. Điều này giải thích sức mạnh đoàn kết của người Việt Nam quyết định mọi thành công trong chông thiên tai địch họa và xây dựng đất nước ngày càng giàu mạnh.
 
2. - Hãy nắm được bố cục thứ tự các sự kiện của tác phẩm.
 
- Chú ý lời nói của Lạc Long Quân khẳng khái rõ ràng và lời Âu Cơ dịu dàng...
 
Có thể tham khảo thêm câu chuyện Kinh và Bana là anh em.
 
... “Hai anh em thấy cha say rượu trần truồng. Người em cười bị cha đuổi đi. Vợ chồng em lên mãi miền rừng núi sinh cơ lập nghiệp đẻ ra con cháu người Bana; người anh ở lại miền đồng bằng và là nguồn gốc của người Kinh” (Người Việt). 
 
Nguồn: