Dàn ý cảm nhận khổ 6 bài thơ Ánh Trăng cho ngữ văn lớp 9

Chủ nhật , 03/11/2019, 07:58 GMT+7
Dàn ý cảm nhận khổ 6 bài thơ Ánh Trăng cho ngữ văn lớp 9
Khổ 6: Những suy ngẫm sâu sắc và triết lý của nhà thơ qua hình tượng trăng.
 
“Trăng cứ tròn vành vạnh
 
kể chi người vô tình
 
ánh trăng im phăng phắc
 
đủ cho ta giật mình.”
 
-  Trăng ở khổ thơ cuối cùng này không chỉ hiện thân cho vẻ đẹp thiên nhiên mà còn là biểu tượng cho sự bất biến, vĩnh hằng không thay đổi:“Trăng cứ tròn vành vạnh” . Biện pháp nghệ thuật nhân hóa « cứ » và từ láy « vành vạnh » làm phụ ngữ cho tính từ « tròn » đã cho thấy vầng trăng kia  luôn tròn đầy, thuỷ chung, trọn vẹn dù cho con người có đổi thay “kể chi người vô tình”.
 
-  Đến đây, đối tượng không phải là vầng trăng nữa mà là « ánh trăng » : « ánh trăng im phăng phắc ». Với biện pháp nghệ thuật  nhân hoá “im » và từ láy «  phăng phắc” tác giả đã đem đến cho người đọc nhiều suy ngẫm mới lạ. 
 
Phải chăng, đây là biểu tượng của quá khứ hiện về soi rọi lương tâm con người? Và cái ánh sáng ấy chỉ im lặng chứ có nói gì đâu thế nhưng nó lại gợi người đọc liên tưởng đến cái nhìn nghiêm khắc mà bao dung, độ lượng của người bạn thuỷ chung, tình nghĩa. 
 
Nó như nhắc nhở nhà thơ và mỗi chúng ta: con người có thể vô tình lãng quên nhưng thiên nhiên, quá khứ thì luôn tròn đầy, bất diệt.
 
- Sự im lặng ấy làm nhà thơ “giật mình” thức tỉnh: “đủ cho ta giật mình”
 
Nhà thơ viết « đủ » nghĩa là chỉ  thế thôi không cần hơn, « cho ta » là cho tất cả chúng ta- những người phải chăng vì cuộc sống mưu sinh mà lỡ vô tình quên đi người bạn ân tình thủy chung ?
 
Đây là cái “giật mình” của lương tâm nhà thơ thật đáng trân trọng. Tác giả giật mình vì chợt nhận ra sự vô tình, bạc bẽo, sự nông nổi trong cách sống của mình. Cái giật mình của sự ăn năn, tự trách, tự thấy phải thay đổi cách sống. Cái giật mình tự nhắc nhở bản thân không bao giờ được làm người phản bội quá khứ, phản bội thiên nhiên, coi rẻ thiên nhiên . . 
 
Đây cũng chính là sự suy nghĩ, trăn trở tự đấu tranh với chính mình để sống tốt đẹp hơn. 
 
Dòng thơ cuối bài thơ dồn nén biết bao niềm tâm sự, Nó là sự sám hối, ăn năn dù không cất lên lời nhưng chính vì thế càng trở nên ám ảnh, day dứt.
 
* Bằng giọng thơ thiết tha, trầm lắng trong suy tư, Nguyễn Duy muốn gửi đến mọi người lời nhắc nhở thấm thía về lẽ sống, về đạo lý « uống nước nhớ nguồn », ân nghĩa thuỷ chung 
 
* Thì ra những bài học sâu sắc về đạo lí làm người đâu cứ phải tìm trong sách vở hay từ những khái niệm trừu tượng xa xôi. Ánh trăng thật sự đã như một tấm gương soi để thấy được gương mặt thực của mình, để tìm lại cái đẹp tinh khôi mà chúng ta tưởng đã ngủ ngon trong quên lãng.
 
Kết cấu và giọng điệu bài thơ
 
-  “Ánh trăng” không chỉ thành công ở triết lí sâu xa của nhân vật trữ tình mà còn thành công ở nghệ thuật kết cấu, ở giọng điệu.
 
Sự kết hợp hài hoà, tự nhiên giữa tự sự và trữ tình. Sự việc trong tự sự dẫn mạch cho cảm xúc trữ tình, làm cho cảm xúc chân thành, thiết tha.
 
Thể thơ 5 chữ phù hợp với chất tự sự được thể hiện bằng giọng điệu tâm tình, thấm thía. Cách trình bày các chữ đầu dòng thơ làm cho sự việc diễn ra liền mạch về ý tưởng cũng như về hình ảnh thơ.
 
+ Nhịp thơ khi trôi chảy, tự nhiên, nhịp nhàng theo lời kể: khi thì ngân nga thiết tha cảm xúc, lúc lại trầm lắng đầy ắp suy tư.
 
* Kết cấu, giọng điệu thơ làm nổi bật chủ đề tác phẩm tạo nên tính chân thực, chân thành, sức truyền cảm sâu sắc cho tác phẩm, gây ấn tượng với người đọc.
 
TÓM LẠI
 
- “Ánh trăng” của Nguyễn Duy gây nhiều xúc động bởi cách diễn tả bình dị như lời tâm sự, lời tự thú, lời nhắc nhở chân thành. Giọng thơ trầm tĩnh, sâu lắng. Tứ thơ bất ngờ mới lạ.
 
-  “Ánh trăng” có ý nghĩa sâu sắc, khái quát bởi lời nhắn nhủ không chỉ dành riêng cho những người lính chống Mỹ mà nó có ý nghĩa với tất cả mọi người, mọi thời – trong đó có chúng ta
Nguồn: