CHIỀU THU QUÊ HƯƠNG
Chiều thu trong, lá trúc vờn đẹp quá.
Lá mía xanh nhung quạt vào mái rạ
Tiếng lao xao như ai ngả nón chào.
Hoa mướp cuối mùa vàng rực như sao,
Giếng trong lẻo, trời xanh in thăm thẳm.
Chiều thu quê hương sao mà đằm thắm!
Tôi bước giữa vườn, bạn với hàng cau
Hút nắng tơ vàng như những đài cao
Đứng lồng lộng, thu tiếng chiều vàng rợi.
Vồng khoai lang xòe lá ra nằm sưởi
Cùng với gà mẹ xòe cánh ấp con.
Ở trước sân nhà mấy đống gạch son,
Hố vôi trắng nằm đợi ngày xây dựng.
Trời thu trong em bé cười má ửng;
Như cây sai mẹ đứng giữa chùm con.
Chiều thu vàng vàng rực cả tâm hồn
Của đất nước đang bồi da thắm thịt.
Gió biển mặn thổi về đây tha thiết;
Những con chim phơi phới cánh, chiều thu
Náo nức như triều, êm ả như ru…
– Huy Cận
I. Mở đoạn
Mở đoạn giới thiệu tác giả, tác phẩm, đoạn thơ và nội dung chủ đề, đặc sắc nghệ thuật
II. Thân đoạn
Phân tích làm rõ được nội dung chủ đề và đặc sắc nghệ thuật của đoạn thơ
* Nội dung chủ đề:
Vẻ đẹp bình yên, thơ mộng, thân thuộc, ấm áp, giàu sức sống của quê hương vào buổi chiều thu.
* Đặc sắc nghệ thuật:
– Bài thơ sử dụng nhiều từ láy, tính từ giàu sức gợi (lao xao, thăm thẳm, đằm thắm, xanh nhung, vàng rực, trong lẻo…), ngôn ngữ giản dị, hình ảnh thơ gần gũi, thân thuộc (lá trúc, lá mía, mái rạ, hoa mướp, giếng,…)
– Nghệ thuật tu từ:
+ nhân hóa “Lá mía xanh nhung quạt vào mái rạ”,
+ so sánh “Tiếng lao xao như ai ngả nón chào”, “Hoa mướp cuối mùa vàng rực như sao”,
+ điệp từ: “Chiều thu”
…
-> Đoạn thơ làm nổi bật vẻ đẹp sống động, nên thơ của chiều thu và tâm trạng náo nức, hạnh phúc, say mê khi đón nhận cuộc sống hòa bình đã về với quê hương; thể hiện sự gắn bó, tình yêu và niềm tự hào dân tộc, niềm tin vào tương lai tươi sáng của đất nước… Từ đó bồi đắp trong mỗi chúng ta tình yêu đất nước, ý thức trách nhiệm xây dựng quê hương giàu đẹp.
III. Kết đoạn
Khái quát, tổng hợp lại vấn đề nghị luận
Bài làm tham khảo
Huy Cận là một trong những gương mặt tiêu biểu của nền thơ ca Việt Nam hiện đại, với phong cách giàu cảm xúc, tinh tế và thấm đượm tình yêu quê hương, đất nước. Bài thơ “Chiều thu quê hương” được sáng tác năm 1958 – thời điểm miền Bắc đã sạch bóng quân thù là khúc ca ngợi vẻ đẹp thanh bình, đằm thắm của quê hương trong buổi chiều thu yên ả. Sáu dòng thơ đầu hiện lên như một bức tranh thu trong trẻo, rực rỡ và đầy sức sống: “Chiều thu trong, lá trúc vờn đẹp quá. / Lá mía xanh nhung quạt vào mái rạ…”. Với những từ láy giàu nhạc tính như lao xao, thăm thẳm, đằm thắm cùng loạt hình ảnh thân thuộc lá trúc, mái rạ, hoa mướp, giếng trong, nhà thơ khắc họa một làng quê Việt Nam bình dị mà nên thơ. Nghệ thuật nhân hóa và so sánh được vận dụng khéo léo, khiến cảnh vật như có hồn, có nhịp sống, “lá mía” biết “quạt”, “hoa mướp” sáng vàng như những vì sao nhỏ giữa vườn quê. Tất cả gợi nên cảm xúc say mê, náo nức của một con người đang tận hưởng niềm hạnh phúc lớn lao khi đất nước yên bình. Qua bức tranh chiều thu quê hương, Huy Cận đã gửi gắm tình yêu tha thiết với đất mẹ và niềm tin vào cuộc sống mới đang hồi sinh, tràn đầy sức sống.
Thảo luận về bài viết này